Kullanıcı Adı:
Parola:
Üye Kayıt
Üye Aktivasyon
Parolamı Unuttum

Captcha image
Show another code

Giriş
Lütfi Hocaoğlu
Müzzemmil Suresi Tefsiri-3
26.7.2020
275 Okunma, 1 Yorum

Açıklama 4 (Gerekçe 4)

رَبُّ الْمَشْرِقِ وَالْمَغْرِبِ لَا إِلَهَ إِلَّا هُوَ فَاتَّخِذْهُ وَكِيلًا

Doğuşun ve batışın rabbi, ondan başka hiçbir ilah yoktur. Öyleyse onu vekil edin.

Üçüncü ve dördüncü emir olan rabbinin ismini zikretme ve O’na doğru çevreden kopmanın (تَبَتَّلْ إِلَيْهِ تَبْتِيلًا) gerekçesidir.

تَبَتَّلْ إِلَيْهِ تَبْتِيلًا ifadesindeki بتلkökünün etimolojisi:

بتلKur’an’da geçen بتل(kesmek), بتك(koparmak), بتر(soyu kesik), بهت(susturmak, sesi kesmek), تبب(işlevsizleşmek) veتبر(parçalamak) kökleri ile akrabadır. Bu kökler بتت’den gelir, ancak Kur’an’da بتتgeçmez. Arapçada bu kök ‘kökünden kesmek’ manasına gelir. بَتُولana ağaçtan tamamen ayrılmış hurma ağacı ve erkeklerden uzak duran bakire kadın anlamındadır.

بharfinin iç, تharfinin işaret, hedef ve لharfinin uzaklaşma  manaları bir araya gelerek, içerde (asılda) belli bir noktadan uzaklaşma manası oluşur. بتana kökündeki ayrılma etkisi akraba köklerden de anlaşılmaktadır. Bu etki بharfinin evden dolayı ‘içerisi’, ‘ait olduğu yer’ manasından ve تharfinin ‘işaret’, ‘hedef’ manasından gelerek بتait olduğu yerden bir hedefe doğru ayrılmış olan manasına gelir. لharfi de bağlanma manasında olup بتل kökü de bir hedefe bağlanmak üzere ait olduğu yerden ayrılma anlamındadır.

بتلkökü sülasi 1. ve 2. bablarda ‘kesmek’ manasındadır. Kur’an’da 2 kez geçer. İkisi de bu surenin 8. ayetindedir. Ayette وَتَبَتَّلْ إِلَيْهِتَبْتِيلًاdenmektedir. Tefeül babında إِلَىharfi ceri ile gelerek ‘bir şeyden tamamen uzaklaşıp başka bir şeye yoğunlaşma’ manası taşır. Harfi cerin mecruru yoğunlaşılan şeydir, burada Allah’tır. Tef’îl bâbında ise sülasi manaya mübalağa etkisiyle ‘koparmak’ manası kazandırılır. Meful mutlak ile gelerek hem kopmanın hem de bağlanmanın kesin bir şekilde olması gerektiği gösterilmiştir.

رَبُّ eğitimci, terbiyeci demektir.

Birinci babdan شَرَقَ - يَشْرُقُfiili görünmeyen bir yerden ortaya çıkmak demektir. Kuran’da güneşin doğuşu için kullanılmaz. Güneşin doğuşu için طُلُوع kullanılır. Güneşin geldiği yer için kullanılır (إِنَّ اللَّهَ يَأْتِي بِالشَّمْسِ مِنَ الْمَشْرِقِ فَأْتِ بِهَا مِنَ الْمَغْرِبِ). مَشْرِق güneşin doğuşu demek değildir. Mimli mastar kalıbıdır. Üç anlama gelir: doğuş, doğuş yeri, doğuş zamanı.

Birinci babdan غَرَبَ - يَغْرُبُfiili uzaklaşmak, gözden kaybolmak demektir. Güneşin batışı için مَغْرِبُ الشَّمْسِ veya غُرُوبُ الشَّمْسِ kullanılır. Tek başına مَغْرِب demek güneşin batışı demek değildir. Mimli mastar kalıbıdır. Üç anlama gelir: batış, batış yeri, batış zamanı.

رَبُّ الْمَشْرِقِ وَالْمَغْرِبِ demek doğuşun ve batışın rabbi demektir. Doğuşun ve batışın terbiyecisi, eğitimcisi nasıl olmaktadır?

Burada doğuşun ve batışın neyin doğuşu ve batışı olduğu belirtilmemektedir. Rab kelimesiyle beraber kullanıldığı için doğuş ve batışın şuurlu varlıklar için olması gerekir. Buradaki doğuş ve batış medeniyetlerin doğuşu ve batışı, toplulukların oluşumu ve sona erişidir.

Rabbinin ismini zikret ve ona doğru ait olduğun topluluğundan kop, senin koptuğun topluluğun doğuşu da batışı da onun rabliğinde olduğu gibi yeni topluluğun da doğuşu ve batışı O’nun rabliğindedir.

إِلَه ilah demektir. ءله kökünden gelmiştir. İkinci babdan إِلَاهَةٌ mastarı birisinin yönetimine girmek, ondan yardım ve destek almak ve ona dayanmak için onun koruması altına girmek manasındadır. إِلَهٌ koruması ve yönetimi altına girilen manasındadır.

لَا إِلَهَ şeklinde cinsini nefyeden Lâ ile gelmiştir. Bunun anlamı o cinsten hiçbirisi yoktur demektir. En kesin nefy (olumsuzluk) şeklidir. إِلَهَ şeklinde fetha üzere mebni gelir. Hiçbir ilah yoktur, hiçbir ilah türü yoktur demektedir. Arkasından إِلَّا هُوَ ile doğuşun ve batışın rabbi istisna edilmektedir.

Bu şekilde doğuşun ve batışın rabbinden başka ilah yoktur. Yalnızca O’nun koruması altına girilmesi gerektiği belirtilmektedir. Hem rab hem de ilahlık vasfı burada belirtilmekte ve iki fonksiyonu ile Allah’ın eğitici ve koruyucu olacağı bildirilmektedir.

فَاتَّخِذْهُ وَكِيلًا demektedir. فَ ile gelmiştir. Doğuşun ve batışın rabbi, O’ndan başka ilah yoktur, öyleyse onu vekil edin demektedir.

اتَّخِذْءخذ (almak) kökünden ifti’âl bâbından emirdir. Birisinin, bir şeyin bir özelliğini çaba göstererek kendine almak yani edinmek demektir.

وَكِيل vekil demektir. Kökü وكل dir. Birisini bir kimse, bir şey veya bir iş üzerine desteklemek, yardım etmek manasından gelmiştir. Vekil olan vekil edenin işini üzerine alır ve onu destekleyerek işi yapmasını sağlar.

Burada niçin تَوَكَّلْ عَلَيْهِ (O’nu vekil yap) dememiştir de اتَّخِذْهُ وَكِيلًا (O’nu vekil edin) demiştir. تَوَكَّلْ عَلَيْهِ deseydi sadece bir işte Allah’ı vekil etmesi emredilmiş olurdu. اتَّخِذْهُ وَكِيلًا diyerek Allah’ı bütün işlerinde vekil edinmesi emredilmektedir.

Sonuçta burada Allah’ın doğa ve sosyal kanunlarını anış, anlatış, kendi topluluğundan kopuşun ve Allah’a yoğunlaşmanın gerekçesi verilirken gerekçe içinde bir emir daha verilmektedir. Bütün toplulukların, medeniyetlerin ortaya çıkışları da yok oluşları da Allah’ın eğitimciliği ile gerçekleşmektedir. O’ndan başka koruması altına girilen yoktur. Öyleyse onu her işinde vekil edin, O rab vasfı ile sana yeni topluluklar vereceği gibi ayrıldığın topluluğun çöküşünü de sağlayacaktır. O’nun sosyal ve doğa kanunlarını an, anlat ve o kanunlara uygun hareket et, o kanunların dışına çıkma. Seni yalnızca O koruyacaktır. O vekil olarak gereken her şeyi yapmanı sağlayacaktır.

 

---------------------------------------

Sûrenin tefsirinin dördüncü kısmına devam edeceğiz inşallah.

 

 


Yorumcu 
Yorum 
Reşat Nuri Erol
03.08.2020
16:13


...

KISA SURELERİN TEFSİRİ NE OLACAK...

DİYE YOLLARCA YA DA ONLARCA YILDIR DÜŞÜNÜYORDUM...

...

ÖNCE

MUKAYESELİ TEFSİR ÇALIŞMASI BAŞLADI..

ASR SURESİ VE KEVSER SURESİ TEFSİR ÇALIŞMALARI...

ALLAH BERKETLENDİRSİN VE DEVAM ETTİRSİN, İNŞALLAH...

...

SİMDİ DE...

MÜZEMMİL..

VE DEVAMI, İNŞALLAH...

...

DEMEK Kİ...

...

NEYSE...

...

SELAM VE SAĞLIK DUALARIM DAİMİDİR... 

REŞAD





YorumYap

Son Eklenen Makaleler
Reşat Nuri Erol
İmam Hatipler, Celaleddin Ökten, Arif Ersoy - 1
20.9.2020 79 Okunma
9 Yorum 20.09.2020 15:24
Reşat Nuri Erol
İmam Hatipler, Hacıveyiszade Mustafa, Arif Ersoy-4
19.9.2020 134 Okunma
8 Yorum 20.09.2020 10:29
Süleyman Karagülle
Kudüs Yahudilerindir
18.9.2020 120 Okunma
1 Yorum 18.09.2020 20:53
Reşat Nuri Erol
İmam Hatipler, Hacıveyiszade Mustafa, Arif Ersoy-3
17.9.2020 162 Okunma
6 Yorum 17.09.2020 11:23
Süleyman Karagülle
Atatürkçülük yerine Kemalizm
16.9.2020 115 Okunma
Reşat Nuri Erol
İmam Hatipler, Hacıveyiszade Mustafa, Arif Ersoy-2
16.9.2020 178 Okunma
5 Yorum 17.09.2020 09:11
Süleyman Karagülle
Barıştan yana olmalıyız
15.9.2020 112 Okunma
Süleyman Karagülle
Oruç Reis Antalya’da
14.9.2020 138 Okunma
Süleyman Karagülle
İki yüzlü
14.9.2020 122 Okunma
Reşat Nuri Erol
İmam Hatipler, Hacıveyiszade Mustafa, Arif Ersoy…
14.9.2020 169 Okunma
4 Yorum 16.09.2020 07:02
Reşat Nuri Erol
Arif Ersoy Abi için sır perdesini biraz araladım
13.9.2020 249 Okunma
6 Yorum 16.09.2020 07:45
Selçuk Gürlekoğlu
BİZ KİMİZ?
12.9.2020 124 Okunma
Süleyman Karagülle
12 Eylül
12.9.2020 147 Okunma
Reşat Nuri Erol
Sağlıklı hayat için “Sağlıklı Hayat Anayasası”-2
12.9.2020 184 Okunma
4 Yorum 12.09.2020 08:07
Süleyman Karagülle
Toptan düşünme, adım adım çözme
11.9.2020 147 Okunma
Hikmet Güveloğlu
Batı'nın Derekesi,Türkiye'nin Derecesi
11.9.2020 383 Okunma
Reşat Nuri Erol
Sağlıklı hayat için “Sağlıklı Hayat Anayasası”-1
11.9.2020 211 Okunma
4 Yorum 11.09.2020 13:27
Süleyman Karagülle
Fark etmez
10.9.2020 137 Okunma
Reşat Nuri Erol
Arif Ersoy ve Mevlüt Özcan hocaların ardından
10.9.2020 184 Okunma
5 Yorum 11.09.2020 13:26
Süleyman Akdemir
MEDİNE SÖZLEŞMESİ VE BENİ KURAYZA UYGULAMASI
9.9.2020 161 Okunma
ZEKİ ALTUBOĞA
PIRA MALA BADÊ
9.9.2020 123 Okunma
ZEKİ ALTUBOĞA
Eger Em Nebin Yek Emê Herin Yek Bi Yek
9.9.2020 152 Okunma
ZEKİ ALTUBOĞA
İstanbul trafiği için çözüm önerim
9.9.2020 182 Okunma
Süleyman Karagülle
Basın özgürlüğü
9.9.2020 148 Okunma
Reşat Nuri Erol
Arif Ersoy’u anmaya ve anlatmaya devam…
9.9.2020 186 Okunma
3 Yorum 09.09.2020 07:59
ZEKİ ALTUBOĞA
Sokak Hayvanları
8.9.2020 118 Okunma
Süleyman Karagülle
Müjdeli haberler
8.9.2020 150 Okunma
Reşat Nuri Erol
Arif Ersoy; “Yeni Bir Dünya ve Adil Düzen” - 6
8.9.2020 180 Okunma
4 Yorum 10.09.2020 09:28
Süleyman Karagülle
Dünya ekonomisi çıkmazda
7.9.2020 139 Okunma
Reşat Nuri Erol
Arif Ersoy; “Yeni Bir Dünya ve Adil Düzen” - 5
7.9.2020 213 Okunma
6 Yorum 07.09.2020 11:59
Reşat Nuri Erol
Arif Ersoy; “Yeni Bir Dünya ve Adil Düzen” - 4
6.9.2020 242 Okunma
9 Yorum 07.09.2020 11:56
ZEKİ ALTUBOĞA
GUNDÊ HUNERMENDAN
5.9.2020 112 Okunma
ZEKİ ALTUBOĞA
HALA MI İŞÇİLİĞİ SAVUNUYORSUNUZ!?
5.9.2020 120 Okunma
ZEKİ ALTUBOĞA
Pêșniyara așîtîyê
5.9.2020 112 Okunma
ZEKİ ALTUBOĞA
Rêveberîya Navendî û Herêmî
5.9.2020 107 Okunma
ZEKİ ALTUBOĞA
PENABER
5.9.2020 109 Okunma
ZEKİ ALTUBOĞA
İbrahim avêtin agir
5.9.2020 107 Okunma
ZEKİ ALTUBOĞA
KOPERATÎFA MUTEHÎTAN
5.9.2020 106 Okunma
ZEKİ ALTUBOĞA
Canîșînê yekem
5.9.2020 109 Okunma
ZEKİ ALTUBOĞA
EVDALÊ ZEYNÊ
5.9.2020 105 Okunma
ZEKİ ALTUBOĞA
CIVAK
5.9.2020 108 Okunma
Süleyman Karagülle
İki seçim
5.9.2020 220 Okunma
1 Yorum 06.09.2020 17:06
Reşat Nuri Erol
Arif Ersoy; “Yeni Bir Dünya ve Adil Düzen” - 3
5.9.2020 293 Okunma
13 Yorum 06.09.2020 09:11
Süleyman Karagülle
NORMAL
4.9.2020 167 Okunma
Reşat Nuri Erol
Arif Ersoy; “Yeni Bir Dünya ve Adil Düzen” - 2
4.9.2020 236 Okunma
6 Yorum 05.09.2020 07:24
ZEKİ ALTUBOĞA
DÖRT HAK KİTABA GÖRE KÜDÜS İSRAİLİNDİR
4.9.2020 129 Okunma
ZEKİ ALTUBOĞA
BATMAN'I ,CUMHURİYET GAZATESİ YAZARINA ANLATALIM
3.9.2020 137 Okunma
2 Yorum 03.09.2020 23:53
ZEKİ ALTUBOĞA
Deniz Uygarlığı Türkiyenin Kurtuluşu
3.9.2020 129 Okunma
Lütfi Hocaoğlu
Müzzemmil Suresi Tefsiri-8
3.9.2020 163 Okunma
Reşat Nuri Erol
Arif Ersoy; “Yeni Bir Dünya ve Adil Düzen” - 1
3.9.2020 313 Okunma
7 Yorum 05.09.2020 09:21