Süleyman Karagülle
Kapitalizm, Sosyalizm ve Ortaklık Ekonomisi: Fizibilite
3.11.2019
1706 Okunma, 0 Yorum

Bir kimsenin bir iş yaparken hangi işi tercih etmesine karar vermesini ‘fizibilite’ olarak ifade ediyoruz.

Kapitalistlere göre hangisi daha kârlı ise onu hesaplarlar ve en çok nakdi kazandıran onlara göre fizibildir.

Sosyalistlere göre en çok ürün elde diyorsa o iş fizibildir, onu yapmak gerekir.

Kapitalistlerin hatası nedir?

Bugün mevcut olan doları iki misline çıkarın, herkes zengin olmuş olur. Nakdi maksimize etme serap peşinde koşmaya benzer. Eğer enflasyon yapılmazsa piyasadan nakit çekilmiş olur ve ekonomi krize girer. Eğer enflasyona izin verilirse o da halkı hayal peşinde koşturur.

Sosyalistler de ürünü maksimize etmeye çalışırlar. Bir şeyin fizibil olup olmadığını artan reel miktarla ölçerler. Ne var ki artan mal eğer tüketimde değerlendirilmezse çürür gider. Sosyalistlerde bazı mallar satılmaz vitrinlerde çürür, bazı mallar için ise kuyruğa girilir.

Öyleyse…

Kur’an’a göre ortaklık sisteminde bir şeyin fizibil olduğu nasıl hesaplanır?

Ortaklık ekonomisinde fizibilite yapacakların önce bunu kavramaları gerekir.

Ortaklık ekonomisinde fizibil olan nedir? Nakit mi yoksa ürün mü artırılır; yoksa başka bir şey mi düşünülür?

Evet, başka bir şeyler düşünülerek konu ele alınır.

Bir kimse bir saat çalışır bir mal üretirse o mal o kişinin ücreti olur.

Yani Ücret=Ürün/Saattir.

Bir ürün bir kimseyi kaç gün yaşatıyorsa o da fiyattır. Fiyat=Gün/Üründür. Belli miktar mal bir kimseyi kaç gün yaşatıyorsa o, o malın fiyatıdır.

İstenen, en az emekle en çok insanın yaşamasını sağlamaktır.

Değer=Fiyat*Ücret

Ürün/Saat*Gün/Ürün yani bir saatte çalışan bir insanın yaşattığı miktardır.

Gün/Saati maksimize eden üretim fizibildir.

Allah insanı fizibil yaratmıştır. Bir saat çalışırsa bir kişi on gün doyabilir. Dolaysıyla Allah’ın fazlı/ikramı var demektir. Artık veya fazlalık bu fazlın bir sonucudur.

İşte, kapitalistler ve sosyalistlerde bu maksimize elde edilen fazla ait artık değere ilişkin günlerin kimin olması gerektiği üzerinde görüş ayrılıkları vardır. Kapitalistlere göre çalışanlar yaşayacakları kadar karınlarını doyururlar, artık gün sermayenin olur. Sermaye onunla yeni yatırımlara girişir. Sosyalistlere göre artık değer devletin olur, devlet onu topluluğun lehinde kullanır.

Ortaklık ekonomisinde ise artık değer ne sermayeye ne de devlete verilir. Devlet sağladığı hizmet ve görevler karşılığında vergisini alır. Sermaye piyasayı oluşturduğu için kârını alır. Bunlar yıl hesabıyla kırkta bir, yirmide bir, onda bir civarında olup en çok beşte bir olur. Kalan kısmı üreticiler ile tüketiciler bölüşürler. Sermaye veya devlet artık değere sahip çıkamaz; çıkmamalıdır.

O halde kapitalizmde fizibilite sermayenin getirisine, Sosyalistlerde fizibilite üretimin miktarının çokluğuna göre hesaplanır. Her ikisini de halk değil merkez hesaplar. Sermayenin veya devletin bankaları buna göre girişimcileri destekler.

Ortaklık ekonomisinde karar veren ise halktır. Fizibiliteyi hesaplayacak olan da halktır. Çünkü gün/saati çoğaltacak olanlar üreticiler ile tüketicilerdir. Ortaklık ekonomisinde işletmeler kâr etmez. İşletmeye katılan ortaklar arasında gün/saat bölüşülür. İşletmenin kârı sıfırdır. Buna karşılık ortakların kazancı söz konusu olur. Dolayısıyla ortaklık ekonomisinde fizibilite raporları olmayıp onun yerine fizibilite danışmanları vardır. Herkes yılbaşında tüccarlara neyi sipariş vermesinin onun için kazançlı olduğunu danışır, haftalık tüketim listelerini ona göre hazırlar. Bir müteahhit hangi arsada işe başlaması gerektiğini danışır ona göre fizibilite raporu hazırlar. Müteahhit imara uygun olan istediği arsada bir yerden izin almadan inşaata başlar. Kamu onu finanse eder. Çalışanların emek payları olan ücretlerini öder. Malzemenin bedelini öder. Yapı sonra devlete kalır. Yapının değerlenmesiyle müteahhidin işçi çalıştırma kapasitesi yükselir.

 






Son Eklenen Makaleler
Reşat Nuri Erol
Çözümler hemen, şimdi, derhal uygulanmalı - 1
22.10.2021 37 Okunma
5 Yorum 22.10.2021 09:39
Reşat Nuri Erol
70. Yılında İHO ve Uluslararası Sempozyumu…
20.10.2021 76 Okunma
5 Yorum 21.10.2021 09:52
Reşat Nuri Erol
‘Yarın’ değil; ‘bugün, hemen, şimdi, derhal’! - 3
17.10.2021 135 Okunma
5 Yorum 20.10.2021 10:09
Reşat Nuri Erol
‘Yarın’ değil; ‘bugün, hemen, şimdi, derhal’! - 2
16.10.2021 127 Okunma
7 Yorum 16.10.2021 10:49
Reşat Nuri Erol
‘Yarın’ değil; ‘bugün, hemen, şimdi, derhal’! - 1
15.10.2021 133 Okunma
4 Yorum 15.10.2021 09:34
Reşat Nuri Erol
‘İman eden ve salihatı amel edenler…’ (Ankebut, 7)
13.10.2021 161 Okunma
4 Yorum 15.10.2021 09:34
Reşat Nuri Erol
‘Kim cihad ederse yalnızca kendisi için cihad eder’-2
11.10.2021 167 Okunma
5 Yorum 11.10.2021 06:06
Reşat Nuri Erol
‘Kim cihad ederse yalnızca kendisi için cihad eder’-1
9.10.2021 157 Okunma
6 Yorum 11.10.2021 06:07
Reşat Nuri Erol
Mesele gerçekten çok vahim; çözüm üretelim - 2
7.10.2021 199 Okunma
6 Yorum 11.10.2021 06:09
Reşat Nuri Erol
Mesele gerçekten çok vahim; çözüm üretelim - 1
5.10.2021 171 Okunma
4 Yorum 05.10.2021 07:44
Reşat Nuri Erol
Oğuzhan Asiltürk, Zeki Sayın, İbrahim Saraçbaşı
4.10.2021 155 Okunma
4 Yorum 04.10.2021 10:27
Reşat Nuri Erol
“Bir avuç toprak” ve “Adını koyalım” yazıları
3.10.2021 136 Okunma
4 Yorum 03.10.2021 13:11
Reşat Nuri Erol
Mehmet Tekelioğlu: Prof. Dr. Galip Akhan beraat etti…
30.09.2021 123 Okunma
1 Yorum 30.09.2021 16:43
Reşat Nuri Erol
Türkiye’de ve Dünyada Adil Düzen Mümkün…
29.09.2021 184 Okunma
4 Yorum 29.09.2021 13:04
Reşat Nuri Erol
Afganistan.. İslam, devlet, düzen.. Adil Düzen-6
28.09.2021 224 Okunma
4 Yorum 28.09.2021 09:44
Reşat Nuri Erol
Afganistan.. İslam, devlet, düzen.. Adil Düzen-5
27.09.2021 211 Okunma
5 Yorum 27.09.2021 13:14
Reşat Nuri Erol
Afganistan.. İslam, devlet, düzen.. Adil Düzen-4
26.09.2021 243 Okunma
5 Yorum 26.09.2021 14:46
Reşat Nuri Erol
Afganistan.. İslam, devlet, düzen.. Adil Düzen-3
25.09.2021 223 Okunma
4 Yorum 25.09.2021 12:45
Reşat Nuri Erol
Afganistan.. İslam, devlet, düzen.. Adil Düzen-2
24.09.2021 234 Okunma
4 Yorum 24.09.2021 14:10
Reşat Nuri Erol
Afganistan.. İslam, devlet, düzen.. Adil Düzen-1
22.09.2021 260 Okunma
5 Yorum 23.09.2021 21:01
Reşat Nuri Erol
Korona konusunda yapmakta oldukları kötüdür-3
20.09.2021 253 Okunma
4 Yorum 20.09.2021 13:01
Reşat Nuri Erol
Korona konusunda yapmakta oldukları kötüdür-2
19.09.2021 281 Okunma
4 Yorum 19.09.2021 09:42
Reşat Nuri Erol
Korona konusunda yapmakta oldukları kötüdür-1
18.09.2021 299 Okunma
4 Yorum 18.09.2021 09:13
Reşat Nuri Erol
Korona fitnesi; fitne nedir, korona fitnesi nedir?-4
15.09.2021 355 Okunma
4 Yorum 15.09.2021 07:48
Reşat Nuri Erol
Korona fitnesi; fitne nedir, korona fitnesi nedir?-3
14.09.2021 255 Okunma
4 Yorum 14.09.2021 08:20
Reşat Nuri Erol
Korona fitnesi; fitne nedir, korona fitnesi nedir?-2
13.09.2021 366 Okunma
4 Yorum 13.09.2021 07:11
Reşat Nuri Erol
Korona fitnesi; fitne nedir, korona fitnesi nedir?-1
12.09.2021 279 Okunma
4 Yorum 12.09.2021 10:13
Reşat Nuri Erol
Üstadın ‘Elveda’ şiiri… ‘Arif Hocaya Veda’ yazısı - 3
9.09.2021 308 Okunma
5 Yorum 09.09.2021 09:29
Reşat Nuri Erol
Üstadın ‘Elveda’ şiiri… ‘Arif Hocaya Veda’ yazısı - 2
8.09.2021 241 Okunma
5 Yorum 08.09.2021 08:33
Reşat Nuri Erol
Üstadın ‘Elveda’ şiiri ve ‘Arif Hocaya Veda’ yazısı - 1
7.09.2021 294 Okunma
5 Yorum 07.09.2021 09:55
Özer Ataç
KYBALİON'DAN ESİNLEME; RUH, CAN, ÖZGÜR İRADE
6.09.2021 434 Okunma
Reşat Nuri Erol
Afganistan’da âdil bir yönetim olmalı ama nasıl?
5.09.2021 307 Okunma
6 Yorum 07.09.2021 09:53
Reşat Nuri Erol
Afganistan birkaç zalim işgalci güce mezar oldu - 3
3.09.2021 252 Okunma
5 Yorum 03.09.2021 06:25
Reşat Nuri Erol
Afganistan birkaç zalim işgalci güce mezar oldu - 2
2.09.2021 250 Okunma
5 Yorum 02.09.2021 07:43
Reşat Nuri Erol
Afganistan birkaç zalim işgalci güce mezar oldu - 1
1.09.2021 283 Okunma
5 Yorum 01.09.2021 06:39
Reşat Nuri Erol
Afganistan’ın İslâm âlemi ve insanlık için önemi
30.08.2021 391 Okunma
5 Yorum 30.08.2021 08:35
Reşat Nuri Erol
Afganistan’ın bölge ülkeleri ve Türkiye için önemi
29.08.2021 321 Okunma
6 Yorum 29.08.2021 08:19
Reşat Nuri Erol
Afganistan’ın Afganlılar ve bölge için önemi…
28.08.2021 327 Okunma
6 Yorum 28.08.2021 08:51
Reşat Nuri Erol
Eceli gelen büyük devletlerin saldırdığı Afganistan
27.08.2021 385 Okunma
6 Yorum 27.08.2021 09:51
Reşat Nuri Erol
Afganistan’da “Adil Düzen Anayasası” olmalı -2
25.08.2021 315 Okunma
6 Yorum 25.08.2021 11:10
Reşat Nuri Erol
Afganistan’da “Adil Düzen Anayasası” olmalı…
24.08.2021 337 Okunma
6 Yorum 24.08.2021 09:02
Mete Firidin
Laiklik ve Diyanet
23.08.2021 396 Okunma
3 Yorum 23.08.2021 19:15
Reşat Nuri Erol
“Ve onlarla en güzel şekilde MÜCADELE ET...”
23.08.2021 374 Okunma
6 Yorum 23.08.2021 08:37
Reşat Nuri Erol
‘Rabbinin yoluna hikmetle, güzel öğütle çağır’-3
22.08.2021 353 Okunma
6 Yorum 22.08.2021 09:12
Süleyman Karagülle
Elveda
21.08.2021 400 Okunma
2 Yorum 24.08.2021 15:36
Reşat Nuri Erol
‘Rabbinin yoluna hikmetle, güzel öğütle çağır’-2
19.08.2021 297 Okunma
6 Yorum 19.08.2021 08:45
Hüseyin Bağdatlı
CEMAATLERE İHTİYAÇ YOK.
18.08.2021 225 Okunma
Hüseyin Bağdatlı
MÜ'MİN KİMDİR.
18.08.2021 236 Okunma
Hüseyin Bağdatlı
MUSİBETLERİ TETİKLEYEN SEBEPLER.
18.08.2021 225 Okunma
Hüseyin Bağdatlı
ARMUDİ BUDAKLADUM,DALLARINI SAKLADUM.
18.08.2021 209 Okunma